Univerzijada: izvješće nezavisne studentske inicijative “Drugačiji Univerzitet je Moguć!” (Beograd)

Dok se studenti brojnih sveučilišta kako u Hrvatskoj, Srbiji i Sloveniji tako i na sveučilištima diljem svijeta bore za veća proračunska izdvajanja za visoko obrazovanje, novi potezi političara u Srbiji ne prestaju iznenađivati u svome apsurdu. Naime, kako smo već izvijestili, od 1. do 12. srpnja u tijeku je najveća svjetska sportska manifestacija među studentima – Univerzijada Beograd 2009. Osim što je izdvajanje za ovu studentsku (sic!) manifestaciju četiri puta veće od izdvajanja za obrazovanje na svim razinama u cijeloj Srbiji, organizacija ovogodišnje Univerzijade diči se i iseljavanjem studenata/ica iz Studentskog grada te rušenjem domova Roma iz beogradskog Bloka 67 koji je, osim što je porušen, još i ograđen žicom te doslovno pretvoren u geto! Sva javna okupljanja za vrijeme trajanja Univerzijade zabranjena su, pa je tako onemogućen i protest koji su koleg(ic)e iz Beograda najavile povodom otvaranja Univerzijade. Reakciju nezavisne studentske inicijative “Drugačiji Univerzitet je Moguć!”, objavljenu 29. lipnja o.g., prenosimo vam u cijelosti, a u nastavku osim toga možete pročitati i priopćenje Udruženja romskih studenata iz Novoga Sada:


Povodom Univerzijade, potpredsednik Vlade i predsednik OK Univerzijade, Božidar Đelić, izjavio je:
U doba velike ekonomske krize, kada su veće i bogatije države otkazivale mnogo manja takmičenja, proradili su srpski inat, snalažljivost i brzina u rešavanju problema. Otkada smo u oktobru preuzeli organizaciju Univerzijade sve je rađeno transparentno, bez skandala.
Kako je izgledao, i čiji je zapravo taj “srpski inat, snalažljivost i brzina u rešavanju problema”?

Ako se pod “srpskim” ovde misli na građane Srbije, moramo ispraviti gospodina Đelića. Građani Srbije su u ovom inaćenju, snalažljivosti i brzini organizatora Univerzijade izvukli deblji kraj.

Za potrebe organizovanja ovog “najvećeg svetskog studentskog sportskog takmičenja” deo domaćih studenata je iseljen iz Studentskog grada. Uprkos obećanju Đelića da će svim iseljenim studentima biti obezbeđen alternativni smeštaj, organizatori Univerzijade nisu pokazali ni najmanju spremnost da taj problem i reše. Organizatori Univerzijade pokazali su do koje mere su licemerni i perfidni kada su u poslednjem trenutku doneli odluku da iseljavanje studenata iz Studentskog grada ipak nije potrebno, nakon što je većina studenata kojima je iseljenje bilo predviđeno, već napustilo dom!

Sa istovremenim urušavanjem fakultetskog obrazovanja i enormnom eskalacijom školarina, iz državnog budžeta izdvojeno je 4,2 milijarde dinara za organizovanje međunarodne “studentske” fešte, dok je za celokupno obrazovanje na svim nivoima predviđeno izdvajanje svega 1,2 milijardi dinara. Ovim postaje očigledno da je besplatno obrazovanje stvar političke volje pojedinaca u vlasti, a ne pitanje (ne)mogućnosti.

Dok su studenti iseljeni iz studentskog doma, stanovnici romskog naselja u bloku 67 doživeli su da im domovi prvo budu porušeni, a zatim i ograđeni žicom, pod izgovorom “bezbednosti učesnika Univerzijade”. Ovo je bilo praćeno rasističkim izjavama gradonačelnika Dragana Đilasa koji je okarakterisao Rome iz naselja kao “nekoliko desetina građana Beograda koji drže kao taoce ostatak grada”.

Smatramo da, u trenutku kada su, pod izgovorom ekonomske krize, mnogi slojevi stanovništva dovedeni u, blago rečeno, nezavidnu poziciju, od kojih su neki i na ivici egzistencije, potez organizovanja Univerzijade samo pokazuje neodgovornost, bahatost i potpunu nezainteresovanost vlasti za rešavanje socijalnih problema svojih građana, a takođe i spremnost da se ti problemi i zaoštre. Svi javni skupovi tokom održavanja Univerzijade su zabranjeni. Suspendovanje osnovnih demokratskih prava građana u trenutku kad se vlastima ukaže prilika za ubiranje profita samo ukazuje na to kakvu “čast” održavanje Univerzijade može predstavljati za većinu stanovništva. Da parafraziramo Đilasa, nalazimo se u situaciji gde državne vlasti, u sprezi sa krupnim kapitalom, drže građane Srbije kao taoce obezbeđujući sebi profit.

Kao studenti, koji i sami trpe posledice organizovanja Univerzijade, izražavamo solidarnost sa svim slojevima stanovništva prema kojima organizatori Univerzijade i gradske vlasti nisu pokazali obzira prilikom organizovanja ove manifestacije, i pozivamo i sve ostale građane da izraze svoj protest protiv Univerzijade.

Nezavisna Studentska Inicijativa
Drugačiji Univerzitet je Moguć
www.studentizastudente.net


Otvoreno pismo Gradonačelniku Beograda i organizatorima Univerzijade povodom ograđivanja stanovnika naselja u Bloku 67

Mere koje su preduzete u vezi sa romskim naseljem u Bloku 67 na Novom Beogradu, uoči održavanja Univerzijade u Beogradu, ne samo da su moralno neodgovorne, nego predstavljaju grubo kršenje člana 25 Univerzalne deklaracije o ljudskim pravima, odredaba Preporuka Komiteta Ministara Saveta Evrope Rec (2005)4 i odredaba Preporuke 1557 (2002) Parlamentarne Skupštine Saveta Evrope.

Način na koji je romsko stanovništvo iz ovog naselja tretirano (ograđeno kao u kavezu) je ponižavajuće za celokupnu zajednicu Roma u Srbiji i pokazuje koliko su nosioci vlasti u Beogradu prema vlastitim stanovnicima ksenofobični.

Ovaj svojevrsni akt segregacije rezultat je neveštog nastojanja da se stvarna slika o životu Beograda izoluje od one ‘’idealne’’ slike Beograda kao regionalne demokratske metropole. Zabluda je misliti da je prostornom segregacijom “nezdravog tkiva grada” moguće obezbediti i segregaciju učesnika, medija na Univerzijadi i Evropskih institucija od “nedemokratske slike” o Beogradu.

Nismo sigurni da li ste svesni u kojoj meri će ovakve odluke uticati na pogoršanje imidža celokupne zemlje pred međunarodnim institucijama, i to u ovom osetljivom momentu kada celo društvo treba da uloži ogromne napore za pristup zajednici evropskih naroda. Iskustva zemalja kao što su Češka i Slovačka vezana za pridruživanje Evropskoj uniji nas uče da je upravo pitanje položaja Roma u njima dodatno kočilo ovaj proces. Ne verujemo da je u vremenu kada gradske vlasti bez nadoknade obezbeđuju bogatim privrednicima u zemlji natraktivnije lokacije u Beogradu, nemoguće pronaći alternativni adekvatan smeštaj za najsiromašnije stanovnike grada.
Očekujući Vaše brze i konkretne poteze po ovom pitanju srdačno vas pozdravljamo.

U Novom Sadu, 19. Juna 2009
UDRUŽENJE ROMSKIH STUDENATA

Vezani članci

  • 23. prosinca 2023. Ima li Gaza budućnost? Nakon napada palestinskih oružanih snaga pod vodstvom Hamasa na izraelsko stanovništvo, uslijedila je odmazda Izraela. Sukob se dogodio u kontekstu pragmatičnih geopolitičkih nastojanja normalizacije odnosa Izraela s arapskim državama (pod palicom SAD-a), te u situaciji sve većeg pomicanja izraelskog političkog spektra udesno. Neki od motiva za napad su okupacija i kontinuirana represija nad palestinskim stanovništvom, neprekidno naseljavanje Židova na palestinskim teritorijima i izbacivanje Palestinaca s njihove zemlje te međunarodna normalizacija režima aparthejda. Odgovor Izraela, uz prešutno savezništvo Zapada, dosegnuo je strahovite razmjere ljudskih žrtava i razaranja gradova u Gazi. Autor nudi tri moguća scenarija.
  • 22. prosinca 2023. Vazduh koji dišemo na kapitalističkoj periferiji Zagađenje zraka i životne sredine ogromni su problemi u Srbiji i drugim zemljama kapitalističke (polu)periferije, ali se to ili zanemaruje ili se problematika smješta u kvazi politički neutralne narative. Knjiga Vazduh kao zajedničko dobro Predraga Momčilovića je pregledna publikacija ‒ o historiji zagađenja zraka, o trenutnoj kvaliteti zraka, ključnim zagađivačima te njihovom utjecaju na zdravlje, o društveno-ekonomskim uzrocima zagađenja zraka i dominantnim narativima kroz koje se to predstavlja, kao i o politikama te borbama za čist zrak. Budući da polazi od suštinske veze kapitalizma i zagađenja, autor borbu protiv zagađenja odnosno privatizacije zraka misli u antikapitalističkom ključu: za čist zajednički zrak i druga dobra kojima ćemo upravljati demokratski.
  • 2. prosinca 2023. Nevidljivi aspekt moći: nijema prinuda proizvodnih odnosa Unatoč nerazrješivim kontradikcijama i krizama, kapitalizam 21. stoljeća nastavlja opstajati. Kako bismo razumjeli paradoksalnu ekspanziju i opstojnost kapitala usred kriza i nemira, potrebno nam je razumijevanje specifičnih povijesnih oblika apstraktne i nepersonalne moći koja je pokrenuta podvrgavanjem društvenog života profitnom imperativu. Nadograđujući kritičku rekonstrukciju Marxove nedovršene kritike političke ekonomije i nadovezujući se na suvremenu marksističku teoriju, Søren Mau u svojoj knjizi obrazlaže kako kapital steže svoj obruč oko društvenog života, na način da stalno preoblikuje materijalne uvjete društvene reprodukcije.
  • 30. studenoga 2023. Usta puna djetetine U kratkom osvrtu na vlastito iskustvo trans djeteta, autor razmatra aktualni val legislativne transfobije.
  • 20. studenoga 2023. Lezbijke nisu žene: materijalistički lezbijski feminizam Monique Wittig Recepcija materijalističkog feminizma kod nas, koji nastaje sintetiziranjem marksističkih i radikalnofeminističkih tumačenja naravi, granica i funkcije roda, sužena je uglavnom na eseje Monique Wittig. Marksistička terminologija u njima je dekontekstualizirana iz Marxovih i Engelsovih pojašnjenja, gubeći svoja značenja u metaforama i analogijama kojima se nastojala prevladati nekomplementarnost s radikalnofeminističkim atomističkim viđenjima roda. No Wittigini eseji predstavljaju i iskorak iz toga korpusa, ukazujući na potrebu za strukturiranijim razmatranjem roda (kao režima) i povijesnom analizom njegova razvoja te, najvažnije, pozivajući na aboliciju roda, što i danas predstavljaju temeljni zahtjev kvir marksističkog feminizma. Učeći iz lezbijstva i drugih oblika koje rod stječe, Wittig podsjeća na relevantnost obuhvatne i razgranate empirijske analize da bi se kompleksni fenomeni koji strukturiraju našu svakodnevnicu mogli razumjeti.
  • 10. studenoga 2023. Pozornica kao moralna institucija Predstava „Možeš biti sve što želiš“ na dramaturško-režijsko-izvedbenom planu donosi avangardističku i subverzivnu jukstapoziciju raznorodnih prizora u kojima likovi dviju zaigranih djevojčica razgovaraju o društvenim fenomenima, demontirajući pritom artificijelnost oprirodnjenih društvenih uloga, ali i konvencionaliziranu samorazumljivost kazališnog stvaranja. Podrivajući elitističke i projektno-orijentirane norme teatra, a na tragu Schillerova razumijevanja kazališta kao estetskog, moralnog i društveno-političkog aparata, kroz ovu se predstavu vraća i dimenzija totaliteta, težnja da se obuhvati cjelinu, kroz koju se proizvodi kritika, provokacija i intervencija, ali i didaktika brehtijanskog tipa, odozdo, iz mjesta govora potlačenih.
  • 8. studenoga 2023. O čemu govorimo kada govorimo o trans genocidu Za kapitalističku nacionalnu državu važna je institucija obitelji, samostojna biološki i socijalno reproduktivna jedinica besplatnog socijalnorepoduktivnog rada te biološkog očuvanja nacije. Kvir ljude koji žive onkraj heteronormativne obitelji, i u svojim se zajednicama nužno ne prokreiraju, ne percipira se ni kao pripadnike_ce iste kulture, te postaju neka vrsta prijetnje očuvanju patrijarhalne nacije i jasno podijeljenim orodnjenim ulogama te strukturama moći. Na tom tragu, tekst donosi teorijske koncepte kojima se preispituje strukturna logika genocidnog nasilja, njegov diskurs i veza s nacionalizmom te normativni artikulacijski okvir koji previđa rod i seksualnost kao relevantne faktore genocida nad određenom društvenom skupinom.
  • 9. listopada 2023. Kad ti petsto zakonskih prijedloga radi o glavi Liberalna i neoliberalna legislativa te pravni okviri, kako u Europi tako i Americi, očekivano, uspješno i brzo apsorbiraju ultrakonzervativne pritiske i transfobnu artikulaciju koja direktno utječe na trans populaciju. Donose se diskriminatorni zakoni koji zatiru prava jedne društvene skupine i u sebi sadržavaju opasne eradikcionističke elemente koji prijete genocidnim nasiljem.
  • 17. rujna 2023. Barbie svijet, Ken carstvo, Stvarni svijet: fantazija do fantazije, a nigde utopije Estetski prilično zanimljiv film Barbie na političkoj razini donosi poneki lucidni prikaz mansplaininga ili prezahtjevnog normiranja feminiteta i maskuliniteta, a i na strani je normaliziranja razlika te afirmiranja tjelesnosti. No, njegova dominantna optika ostavlja sistem proizvodnje koji kroji složeni preplet opresija i eksploatacija bez kritike – opresije na temelju roda prije svega se zamišljaju kao stvar identitetskog odnosa između žena i muškaraca, psihologizirano i potpuno oljušteno od klasnih odnosa, a izostaje i utopijski rad na zamišljanju nečeg drugačijeg. Film ukazuje na slijepe pjege onih feminizama čiji je pristup idealistički i koji se prvenstveno zasnivaju na idejama „osnaživanja“ i „rodne ravnopravnosti“.

Događanja

pogledaj sve

Bookmarks

pogledaj sve

Fusnote

pogledaj sve

Natječaji i prijave

pogledaj sve

Plenum FFZG-a

pogledaj sve